Το ποτήρι της υπομονής

Κάποια φορά ρωτήθηκε ο Δάσκαλος για την φύση της ανθρώπινης υπομονής και τι πρέπει να πράττει ένας ευγενικός άνδρας, για να αποκτήσει αυτήν την αρετή.
Ο Δάσκαλος πήρε ένα άδειο ποτήρι, το τοποθέτησε πάνω στα γόνατα ενός μαθητή του και μετά του έδωσε μια κανάτα γεμάτη νερό. Έπειτα ζήτησε από τον μαθητή να κλείσει τα μάτια του και σιγά-σιγά να αρχίζει να βάζει από την κανάτα νερό στο ποτήρι;
– Δοκιμάζοντας την υπομονή του άλλου ανθρώπου, εσύ χωρίς να βλέπεις γεμίζεις το ποτήρι του άλλου, ενώ αυτό βρίσκεται πάνω στα γόνατά σου. Αφού δεν βλέπεις, δεν ξέρεις πότε θα ξεχειλίζει το ποτήρι και ρισκάρεις να περιβρέξεις τον εαυτό σου.
Συνεχίζοντας να γεμίζει το ποτήρι, ο μαθητής ρώτησε:
– Δηλαδή αυτό σημαίνει, πως ο σωστός άνθρωπος δεν πρέπει να γεμίζει το ποτήρι της υπομονής του άλλου;
– Όχι μόνο αυτό, είπε ο Δάσκαλος, το ότι προφυλάσσει τον εαυτό του, προστατεύοντας τα γόνατά του δεν είναι και πολύ σημαντικό.
– Τότε τι άλλο πρέπει να κάνει; ρώτησε αμήχανα ο μαθητής έχοντας κλειστά τα μάτια του.
Ο Δάσκαλος πήρε από τα γόνατά του μαθητή, το ήδη έτοιμο να ξεχειλίσει ποτήρι, έχυσε το νερό μέσα στην κανάτα, και μετά είπε:
– Ο σωστός άνθρωπος πρέπει να προσέχει το δικό του ποτήρι να μην ξεχειλίζει, αφού είναι στα γόνατα του άλλου!
Προσπαθώντας να μην εξαντλήσεις την υπομονή και την ανοχή του άλλου απέναντι σου , να προσέχεις μήπως η προσπάθειά σου αυτή εξαντλήσει την δική σου υπομονή και ανεκτικότητα απέναντι στον άλλον!

Η παγίδα του πνευματικού Εγώ

Το πνευματικό Εγώ είναι χαρακτηριστικό αρκετών ανθρώπων, που ασχολούνται με θέματα αυτογνωσίας, ψυχολογίας ή πνευματικότητας. Είναι το Εγώ που λέει, "αφού ασχολούμαι μ' αυτά τα θέματα και δουλεύω με τον εαυτό μου, είμαι ξεχωριστός και καλύτερος από τους άλλους".
Το πνευματικό Εγώ είναι ίσως πιο "ύπουλο" και πιο δυσδιάκριτο από τα άλλα Εγώ που αφορούν την κατοχή αντικειμένων ή την εξωτερική εμφάνιση. Μπορεί να μετατραπεί σε βασικό κριτή των πάντων, "οι άλλοι είναι πιο ασυνείδητοι από εμένα", "εγώ γνωρίζω την αλήθεια και οι άλλοι είναι λάθος", "οι άνθρωποι κοιμούνται όρθιοι". Όλα αυτά αποτελούν εκφράσεις του πνευματικού Εγώ, το οποίο δεν είναι τίποτα περισσότερο από την ίδια αίσθηση ανεπάρκειας, που ωθεί κάποιον να αναζητήσει την αξία του στην εξωτερική του εμφάνιση ή στην απόκτηση υλικών αγαθών.
Ένα είναι το κριτήριο της πνευματικής προόδου , το κατά πόσο έχει μειωθεί η δραστηριότητα του νου, δηλαδή η παραγωγή σκέψεων. Τίποτε άλλο δεν δηλώνει την ανάπτυξη της συνειδητότητας. Γίνεσαι πιο συνειδητός όταν ζεις στο εδώ και τώρα, χωρίς να κρίνεις αυτά, που εμφανίζονται μέσα σου.
Ο άνθρωπος που έχει υπερβεί πραγματικά την ταύτιση με τον νου του και έχει ξεπεράσει τα όποια αισθήματα ανεπάρκειας, κρατάει μια στάση δεκτικότητας και μη αντίδρασης απέναντι στους άλλους. Δεν νιώθει την ανάγκη να συγκρίνεται ή να κρίνει, ούτε να ταξινομεί τους ανθρώπους σε συνειδητούς και ασυνείδητους. Απλά τους παρατηρεί έτσι όπως είναι, με κατανόηση και αποδοχή. Δεν αποκλείεται σε σπάνιες στιγμές να αντιδράσει απέναντι σε μια αδικία ή μια πράξη βίας, αλλά η αντίδρασή του δεν θα εμπεριέχει προσωπικό όφελος ή ιδιοτέλεια. Αν είχε ένα μότο, αυτό θα μπορούσε να είναι το επικούρειο "λάθε βιώσας", δηλαδή ζήσε όσο πιο διακριτικά γίνεται, χωρίς να επιζητάς την αναγνώριση, χωρίς να ξεχωρίζεις και χωρίς να ψάχνεις για επιβεβαιώσεις.
Επίσης, το να προσπαθεί κάποιος να μιμηθεί έναν σοφό ή έναν πνευματικό δάσκαλο, αποτελεί άλλη μια μορφή του πνευματικού Εγώ. Η όποια αλλαγή στον τρόπο ζωής του θα προέλθει μόνο εκ των έσω και με φυσικό τρόπο, δηλαδή εναρμονισμένο με την κατάσταση της συνειδητότητάς του. Αυτό δεν αποκλείει κάποιες προσπάθειες εξάσκησης ή εκπαίδευσης, αλλά όλοι όσοι έχουν βιώσει κάποιου είδους πνευματική αφύπνιση, είπαν ότι έγινε τη στιγμή που παραιτήθηκαν από κάθε προσπάθεια , όχι μόνο σχετικά με την πνευματική τους ανάπτυξη, αλλά γενικά, κάθε προσπάθεια επιβεβαίωσης.
Για να αποφύγουμε λοιπόν την παγίδα του πνευματικού Εγώ, απλά χρειάζεται να είμαστε σε επαγρύπνηση, για να το αναγνωρίσουμε. Αισθήματα ανωτερότητας, μοναδικότητας, ιδιαιτερότητας, υπεροψίας ή παντογνωσίας, αποτελούν ενδείξεις ότι η ταύτιση με τον νου, καθώς και το ψυχικό υπόβαθρο της ανεπάρκειας, είναι ακόμα εδώ. Επίσης, η ανάγκη για άμυνα και υπεράσπιση κάποιων πεποιθήσεων, δηλώνει ότι είμαστε ταυτισμένοι με τις πεποιθήσεις, γι' αυτό και αν νιώσουμε ότι κάποιος πάει να τις αμφισβητήσει, ενεργοποιούνται οι αμυντικοί μηχανισμοί του Εγώ.
Η σωστή στάση απέναντι στην αναγνώριση του πνευματικού Εγώ μέσα μας, όπως και απέναντι σε όλα τα ασυνείδητα μοτίβα, είναι μια στάση επίγνωσης και αποδοχής. Σκέψεις του τύπου "δεν θα έπρεπε να έχω ένα πνευματικό Εγώ", προέρχονται πάλι από το Εγώ που μπαίνει απ' την πίσω πόρτα.

Σύντομα και περιεκτικά (1)

Οι εντολές του Θεού
Μια μέρα ένας άπιστος έλεγε σε έναν μοναχό:
– Οι εντολές τoυ Θεού είναι ένα φορτίο, που περιορίζει την ανθρώπινη ελευθερία. Αληθινά ελεύθερος άνθρωπος είναι μόνο εκείνος, που κάνει ότι θέλει ο ίδιος.
Ο μοναχός του απάντησε:
– Τα φτερά του χελιδονιού είναι πρόσθετο βάρος στο σώμα του. Όμως,
ακριβώς χάρη σ' αυτό το πρόσθετο βάρος το σώμα του χελιδονιού δεν μένει
κάτω στη γη, αλλά διασχίζει τους αιθέρες.
Το ίδιο συμβαίνει και στον άνθρωπο. Οι εντολές του Θεού φαίνονται βαριές, αλλά μονάχα χάρη ο αυτές ο άνθρωπος υψώνεται από τη λάσπη και τη δουλεία της αμαρτίας, στους ουρανούς της θείας μακαριότητας κι ελευθερίας.

……….----------……….

Γιος και Κόρη
Μια ζεστή καλοκαιρινή νύχτα στον κήπο ενός σπιτιού κοιμούνται όλα τα μέλη της οικογένειας. Η μητέρα βλέπει, πως η νύφη της και ο γιος της κοιμούνται αγκαλιασμένοι. Αμέσως τους ξυπνάει και τους λέει φωνάζοντας:
– Δε γίνεται με τέτοια ζέστη να σφίγγεστε ο ένας πάνω στον άλλο. Είναι βλαβερό για την υγεία.
Στην άλλη γωνία του κήπου κοιμούνται η κόρη της με τον γαμπρό της. Είναι ξαπλωμένοι χωριστά ο ένας από τον άλλον. Η μητέρα τους ξυπνάει και με ήρεμη φωνή τους λέει:
– Πουλάκια μου, γιατί κοιμάστε χώρια, αντί να θερμαίνετε ο ένας τον άλλον αγκαλιασμένο; Στον κήπο υπάρχει δροσιά , να μη μου κρυώσετε!
Αυτά τα λόγια έρχονται στα αυτιά της νύφης και φωναχτά , για να την ακούσει η πεθερά της, λέει:
– Ω! Θεέ μου περίεργα τα θαύματά σου. Το σπίτι έχει έναν κήπο, αλλά πόσο διαφορετικό είναι το κλίμα του, από τη μια του γωνιά στην άλλη!

……….----------……….

Τίτλοι ευγενείας
Ο αυτοκράτορας ήταν προβληματισμένος, γιατί πολλοί υπήκοοί του είχαν κάνει ψευδή δήλωση, πως τάχα καταγόταν από ευγενή γενιά και ζητούσαν να τους δοθούν τίτλοι ευγενείας. Ο αυτοκράτορας ανακοίνωσε, πως στο ζήτημα αυτό θα αποφασίσουν οι θεοί, για το ποιος δικαιούται τίτλο ευγενείας και ποιος όχι . Όλοι οι αιτούντες τίτλο θα έπρεπε να βυθίσουν το χέρι τους σε βραστό νερό. Οι θεοί θα προστάτευαν εκείνους μόνο, που έλεγαν αλήθεια και δικαίως ζητούσαν να τους αποδοθούν τίτλοι ευγενείας. Μόνο αυτοί δεν θα καίγονταν.
Την ημέρα της δοκιμασίας, ελάχιστοι υπήκοοι του αυτοκράτορα εμφανίστηκαν, προκειμένου να υποβληθούν στην δοκιμασία. Ο αυτοκράτορας έδωσε τίτλους σε όλους όσους εμφανίστηκαν, χωρίς να υποχρεώσει κανέναν, να βαπτίσει το χέρι του στο βραστό νερό, για να εξακριβωθεί η ειλικρίνεια των λεγομένων του.
Οι αβέβαιοι και οι άπιστοι βγήκαν μόνοι τους εκτός συναγωνισμού!

Η κλίμακα της πνευματικής προόδου

Ο νεαρός μοναχός άρχισε να παίρνει μαθήματα κοντά στον Δάσκαλο.
Μετά από τρία χρόνια προσπάθησε και κατάφερε, οι σκέψεις του μυαλού του για το αληθινό και το ψεύτικο , να μην επηρεάζουν την καρδιά του και σταμάτησε να μιλάει για ωφέλιμο και άχρηστο. Τότε για πρώτη φορά ο Δάσκαλος γύρισε και του έριξε ένα βλέμμα.
Πέρασαν άλλα πέντε χρόνια και μέσα στην καρδιά του μοναχού γεννήθηκαν καινούριες αντιλήψεις για την αλήθεια και το ψέμα και με άλλη γλώσσα μίλησε για το ωφέλιμο και άχρηστο. Μόνο τότε ο Δάσκαλος του φάνηκε, πως τον κοίταξε και του χαμογέλασε.
Πέρασαν άλλα επτά χρόνια και η ελεύθερη καρδιά του μοναχού ήδη δεν σκεφτόταν, ούτε για την αλήθεια, ούτε για το ψέμα και η γλώσσα του δεν είχε διάθεση, για να μιλήσει για το ωφέλιμο και άχρηστο. Τότε ο Δάσκαλος κάλεσε τον νεαρό μοναχό, να καθίσει δίπλα του.

Πέρασαν άλλα εννέα χρόνια και η καρδιά του μοναχού έχασε την ικανότητα να σκέφτεται και η γλώσσα του έχασε την ικανότητα να μιλάει, ήδη δεν γνώριζε, που διαφέρει η αλήθεια από το ψέμα ή που διαφέρει το ωφέλιμο από το άχρηστο. Επιπλέον αδυνατούσε, να διαχωρίσει το εσωτερικό από το εξωτερικό.

Τότε ο μοναχός αντιλήφθηκε, πως οι πέντε αισθήσεις του έγιναν ένα, η όραση έγινε όμοια με την ακοή, η ακοή με την όσφρηση, η όσφρηση με τη γεύση. Η σκέψη συμπυκνώθηκε και έγινε ένα με το σώμα και το σώμα έγινε ελαφρό σαν τη σκέψη.
Και τότε ο μοναχός ένιωσε, πως κατάλαβε τους Νόμους της Φύσης!

Σύντομα και Περιεκτικά

Η παγίδα.

Η αστυνομία μιας περιοχής έστησε μια έξυπνη παγίδα. Έβαλαν μια ταμπέλα στον αυτοκινητόδρομο, σ' ένα σημείο όπου γινόταν συνήθως λαθρεμπόριο ναρκωτικών. Η ταμπέλα έγραφε: "Εντός Ολίγου Έλεγχος για Ναρκωτικά".
Μετά, κρύφτηκαν κάπου κοντά στην ταμπέλα. Κάθε φορά που ένα αμάξι έκανε απότομη στροφή για να γυρίσει πίσω, το σταματούσαν και το έψαχναν για ναρκωτικά!

                     ..........---------……..

Τα δώρα
Ο φύλακας του μοναστηριού υποδεχότανε τους επισκέπτες, χαιρετώντας τους με κολακευτικά λόγια, μετά τους προσέφερε χαλβά και στο τέλος έδινε στον καθένα ένα μικρό νόμισμα.
Όταν οι επισκέπτες έρχονταν μπροστά στον Δάσκαλο, εκείνος τους έλεγε:
– Προσέξατε νομίζω, πως ο φύλακας όταν σας υποδέχτηκε σας κολάκεψε, χαιρετώντας σας και ακολούθως σας προσέφερε κάτι να φάτε και μετά σας έδωσε και ένα μικρό νόμισμα. Στο μοναστήρι μας λέμε, πως εάν θέλετε να βλάψετε κάποιον, να του προσφέρετε δώρα, την κολακεία, το φαγητό και τα λεφτά. Μπορείτε ακόμη και να καταστρέψετε με αυτόν τον τρόπο τον άνθρωπο, ενώ εκείνος θα σας ευχαριστήσει εγκάρδια για αυτό, που του κάνετε.

                      ..........---------……..

Ο μεθυσμένος φαντάρος

Κάποτε ένας φαντάρος μέθυσε άσχημα σε μια ταβέρνα κι άρχισε να καβγαδίζει με τους θαμώνες και να τους βρίζει.

Προσπάθησαν να τον συνετίσουν, δείχνοντας το πορτρέτο του βασιλιά, που κρεμόταν στον τοίχο της ταβέρνας, αλλά το στρατιωτάκι βγήκε από τα όριά του και φώναξε:

«Εγώ όμως φτύνω τον βασιλιά σας και δεν τον φοβάμαι».

Τον φαντάρο τον συνέλαβαν και τον παρέπεμψαν σε δίκη, για προσβολή του βασιλιά. Ο φάκελος της υπόθεσης έφτασε στον ίδιο τον βασιλιά, ο οποίος αμέσως κατάλαβε, πως η ιστορία είναι ανάξια λόγου και έγραψε πάνω σε φάκελο:

«Η υπόθεση να κλείσει, από σήμερα να αποσυρθούν τα πορτρέτα μου από τις ταβέρνες, ο φαντάρος να απελευθερωθεί και μην ξεχάσετε να του πείτε, πως και εγώ τον φτύνω»!

Ο δάσκαλος του μουσικού

Ένας πολύ σπουδαίος μουσικός ήταν στην αυλή του βασιλιά. Ο βασιλιάς θαύμαζε την μουσική του ευφυΐα και το μουσικό του ταλέντο και σε κάποια στιγμή του είπε :
«Δεν μπορώ να φανταστώ, ότι υπάρχει κάποιος, που μπορεί να είναι καλύτερος από εσένα. Μου φαίνεται αδύνατον, να συμβαίνει αυτό. Όποτε όμως το συλλογίζομαι, μπαίνει στο νου μου η σκέψη, ότι πρέπει να έχεις μαθητεύσει σε ένα δάσκαλο, από τον οποίο έμαθες αυτά που γνωρίζεις. Αναρωτιέμαι λοιπόν, μήπως ο δάσκαλός σου μπορεί και σε ξεπερνάει στις μουσικές γνώσεις και δεξιότητες. Ποιος είναι ο δάσκαλος σου; Είναι ακόμη ζωντανός; Αν είναι ζωντανός, θα χαιρόμουν πολύ να το προσκαλέσω και να τον φιλοξενήσω στην αυλή.»
Ο μουσικός απάντησε:
«Ναι ο δάσκαλός μου είναι απείρως καλύτερος από εμένα και ναι είναι ζωντανός. Δεν γνωρίζω όμως που βρίσκεται, επειδή είναι σαν τον μοναχικό λύκο. Δεν είναι άνθρωπος της κοινωνίας, είναι σαν τους ανέμους, σαν τα σύννεφα. Δεν έχει ρίζες μέσα στην κοινωνία. Είναι ένας περιπλανώμενος άστεγος. Και επιπλέον, δεν μπορείς να του ζητήσεις να τραγουδήσει ή να παίξει. Αυτό είναι αδύνατον. Τραγουδάει όποτε το νιώθει, χορεύει όποτε το νιώθει. Για να τον δεις να χορεύει και για να τον ακούσεις να τραγουδάει, θα πρέπει να τον αναζητήσεις, να τον βρεις και να πας εσύ ο ίδιος σ' εκείνον και να περιμένεις υπομονετικά, μέχρι να βρεθεί εκείνος σε θέση , που να θέλει να χορέψει και να τραγουδήσει.»
Ο βασιλιάς γοητεύτηκε.
«Αξίζει τον κόπο! Θα βάλω να τον ψάξουν, θα τον βρω και όπου κι αν βρίσκεται, θα πάω να παραφυλάξω.»
Κάποτε αυτοί που έστειλε ο βασιλιάς προς αναζήτηση του δασκάλου, φανήκανε τυχεροί και βρήκαν, πως αυτός βρισκότανε σε μια καλύβα στην όχθη ενός ποταμού. Ο βασιλιάς πήρε μαζί του τον μουσικό και πήγαν να τον συναντήσουν. Σταμάτησαν σε ένα χωριό κοντά στην καλύβα και ζήτησαν πληροφορίες από τους χωρικούς.
Οι χωρικοί είπαν:
«Μερικές φορές, γύρω στις τρεις τη νύχτα, τραγουδάει και χορεύει, όλη μέρα όμως κάθεται σιωπηλός.»
Έτσι, μέσα στη νύχτα, ο βασιλιάς και ο μουσικός, κρυμμένοι σαν τους κλέφτες, περίμεναν καλά προφυλαγμένοι παρακολουθώντας τις κινήσεις του δάσκαλου , ώστε να μην μπορεί να τους αντιληφθεί εκείνος , επειδή είχαν τον φόβο, μήπως αν τους έβλεπε, αρνιότανε να τραγουδήσει και να χορέψει.
Ο δάσκαλος όμως ξαφνικά άρχισε να τραγουδάει κι ύστερα, άρχισε να χορεύει. Ο βασιλιάς παρακολουθούσε σαν υπνωτισμένος. Δεν μπορούσε να αρθρώσει ούτε λέξη, επειδή δεν είχε λόγια, για να εκφράσει το θαυμασμό και όλα τα συναισθήματα που ένιωθε. Έκλαιγε συνεχώς. Κι όταν το τραγούδι σταμάτησε και πήραν το δρόμο του γυρισμού, παρέμενε σιωπηλός. Από τα μάτια του συνέχιζαν να κυλάνε δάκρια.
Όταν φθάσανε στο παλάτι είπε ο βασιλιάς στον μουσικό:
«Νόμιζα ότι κανένας δεν μπορούσε να σε ξεπεράσει, νόμιζα πως είσαι μοναδικός, τώρα όμως, τώρα όμως πρέπει να πω, πως δεν είσαι τίποτα, συγκρινόμενος με το δάσκαλο σου. Αναρωτιέμαι αλήθεια, που οφείλεται αυτή η χαώδης διαφορά;»
Ο μουσικός της αυλής απάντησε:
«Η εξήγηση είναι απλή. Εγώ τραγουδάω και παίζω, με απώτερο σκοπό να κερδίσω κάτι άλλο, χρήματα, κύρος, σεβασμό. Όσο καλή και να είναι η μουσική μου, εξακολουθεί να είναι ένα μέσο για έναν άλλο σκοπό. Για τον δάσκαλό μου όμως η μουσική είναι ο σκοπός της ζωής του, ο δάσκαλός μου τραγουδάει, επειδή εκείνη τη στιγμή αναβλύζει κάτι μέσα στα σωθικά του, που πρέπει να το εξωτερικεύσει , να το βγάλει από μέσα του και ο μοναδικός τρόπος που υπάρχει, είναι να τραγουδήσει και να χορέψει. Αυτή είναι η διαφορά. Εκείνος τραγουδάει μόνο, όταν έχει κάτι μέσα του. Τότε ρέει το τραγούδι, τότε χορεύει. Όταν είναι γεμάτος με το θεϊκό και δεν μπορεί να το χωρέσει μέσα του, τότε μόνο τραγουδάει και χορεύει. Το τραγούδι είναι για τον δάσκαλό μου, από μόνο του ένας σκοπός!»

Το πηγάδι και οι θρησκευόμενοι

Κάπου στην Κίνα γινόταν μια μεγάλη γιορτή κι είχαν μαζευτεί κόσμος πολύς. Υπήρχε ένα ανοιχτό πηγάδι, χωρίς καμία προστασία γύρω από το άνοιγμα κι ένας άνθρωπος έπεσε μέσα.
Φώναζε δυνατά, αλλά εξ αιτίας του μεγάλου θορύβου της γιορτής και του πλήθους , δεν μπορούσε κανένας να τον ακούσει. Τότε, ήρθε στο πηγάδι ένας βουδιστής μοναχός. Ο άνθρωπος έκλαιγε και φώναζε κι έλεγε:
«Σώσε με!»
Ο βουδιστής μοναχός, είπε:
«Κανένας δεν μπορεί να σώσει κανέναν. Αυτό έχει πει ο Βούδας. Να είσαι φως για τον εαυτό σου. Κανένας δεν μπορεί να σώσει κανέναν. Αυτό είναι αδύνατον. Μην περιμένεις κάτι τέτοιο. Και επιπλέον, ο Βούδας έχει πει επίσης, ότι κάθε ένας πρέπει να υποφέρει τα δικά του κάρμα. Πρέπει να έχεις κάνει κάποιες αμαρτίες στο παρελθόν , γι’ αυτό και αυτή τη στιγμή υποφέρεις. Να υποφέρεις λοιπόν σιωπηλά. Μην κλαις και μην κάνεις τόση φασαρία, επειδή με το να κλαις και να φωνάζεις, δημιουργείς επιπλέον κάρμα.»
Ο άνθρωπος είπε:
«Σώσε με πρώτα κι ύστερα θα ακούσω το κήρυγμά σου. Αυτή τη στιγμή, μου είναι αδύνατο να συγκεντρωθώ και να σε ακούσω.»
Ο βουδιστής μοναχός όμως συνέχισε το δρόμο του, επειδή ο Βούδας έχει πει:
«Μην παρεμβαίνεις στο κάρμα κανενός.»
Ύστερα ήρθε στο πηγάδι ένας κομφουκιανός, ένας άλλος μοναχός. Ο άνθρωπος φώναζε:
«Σώσε με! Πεθαίνω και δεν φαίνεται να ακούει κανένας.»
Ο κομφουκιανός είπε:
«Πόσο δίκιο έχει ο Κομφούκιος! Ο Κομφούκιος έχει πει, ότι κάθε πηγάδι πρέπει να έχει ένα τοίχο γύρω του. Μην ανησυχείς! Θα πιέσουμε την κυβέρνηση, να χτίσει τοίχους γύρω από όλα τα πηγάδια της χώρας. Μην ανησυχείς!»
Ο άνθρωπος είπε:
«Μέχρι τότε, εγώ θα έχω πεθάνει. Και πώς θα με βοηθήσει εμένα αυτό; Εγώ ήδη βρίσκομαι μέσα στο πηγάδι.»
Ο κομφουκιανός είπε:
«Δεν είναι εκεί το ζήτημα. Το ζήτημα δεν είναι το άτομο. Τα άτομα έρχονται και φεύγουν. Το ζήτημα είναι η κοινωνία. Μπορείς όμως να πεθάνεις με τη βαθιά παρηγοριά, ότι δεν πρόκειται να ξανασυμβεί σε κανέναν άλλον.»
Ύστερα ήρθε ένας χριστιανός ιεραπόστολος. Κοίταξε στο πηγάδι. Πριν ο άνθρωπος πει κουβέντα, ο ιεραπόστολος άνοιξε την τσάντα του κι έβγαλε ένα σχοινί. Ο χριστιανός ιεραπόστολος είναι πάντα έτοιμος να προσφέρει την βοήθειά του, πριν ακόμα του ζητηθεί. Ο ιεραπόστολος πέταξε το σχοινί και φώναξε:
«Κρατήσου και θα σε τραβήξω.»
Ο άνθρωπος ήταν πολύ ευγνώμων. Όταν βγήκε έξω από το πηγάδι, έπεσε στα πόδια του ιεραπόστολου και είπε:
«Εσύ είσαι ο μόνος πραγματικά θρησκευόμενος άνθρωπος!»
Ο χριστιανός ιεραπόστολος είπε:
«Μην πλανιέσαι. Έχει ειπωθεί, πως αν δεν υπηρετήσεις μέχρι τον τελευταίο, τον έσχατο, δεν θα γίνεις άξιος της βασιλείας του Θεού. Μέσα από την προσφορά και την βοήθεια προς τον πλησίον φτάνει κανείς στον παράδεισο. Να θυμάσαι λοιπόν, να πέφτεις ξανά και ξανά μέσα στο πηγάδι, επειδή εγώ δεν είμαι ο μοναδικός ιεραπόστολος, οπότε και οι υπόλοιποι που θα με ακολουθήσουν να μπορέσουν να σου προσφέρουν την βοήθειά τους για να βγεις από το πηγάδι. Επιπλέον καλό είναι να διδάξεις και τα παιδιά σου, να πέφτουν μέσα στο πηγάδι, για να μπορούνε να έρχονται και να τα σώζουνε, επειδή πως θα καταφέρουν να μπουν στον παράδεισο , όταν δεν θα υπάρχουν κάποιοι που να χρειάζονται να σωθούν;